MÜZİK TEORİSİ
1. Porte (Dizek / Staff)
Porte, 5 paralel çizgi ve 4 aralıktan oluşur. Notalar çizgilerin üstüne veya arasına yazılır. Yukarı çıktıkça ses tizleşir.
2. Anahtarlar (Clefs)
• Sol Anahtarı (Treble Clef)
Alttan ikinci çizgi “Sol” notasını gösterir. Tiz sesler için kullanılır. Keman, gitar, flüt, bağlama gibi enstrümanlarda yaygındır.
• Fa Anahtarı (Bass Clef)
Üstten ikinci çizgi “Fa” notasını gösterir. Pes sesler için kullanılır. Bas gitar, çello, kontrbas, piyano (sol el) gibi enstrümanlarda görülür.
• Do Anahtarı (Alto/Tenor Clef)
Portenin alttan üçüncü veya dördüncü çizgisine konur, bu çizgi “Do” notasını gösterir. Orta frekanstaki sesler için uygundur. Viyola gibi enstrümanlarda kullanılır.
3. Oktav
Aynı isimdeki iki ses arasındaki 8 notalık aralığa oktav denir. Örneğin bir “Do” ile bir üst “Do” arasındaki mesafe bir oktavdır. İsimleri aynı olsa da yükseklikleri farklıdır.
4. Nota Değerleri
Nota değerleri, seslerin sürelerini belirler. Aşağıdaki tabloda farklı nota değerleri gösterilmektedir:
5. Ritim
Ritim, seslerin belirli bir süre içerisinde ahenkli ve düzenli sıralanmasını sağlayan temel unsurdur. Müziğe hareket, düzen ve canlılık katar. Kalp atışı gibidir — her şey onun etrafında döner.
6. Solfej
“Okuma” anlamına gelir. Notaları adlarıyla, sesleriyle ve süreleriyle okumaya solfej denir. Duyuş ve okuma becerisini geliştirir, müzikal kulak eğitiminde temel adımdır.
7. Bona
Sesleri yalnızca adları ve süreleriyle okumaya bona denir. Solfeje göre daha sade bir yöntemdir; tonlama veya ezgisel ifade kullanılmaz.
8. Vuruş
Bir müzik parçasını okurken süreleri oranlayıp ölçülendirebilmek için uygulanan yönteme vuruş denir. Ölçü esas alınarak yapılır; el, ayak veya çeşitli materyallerle uygulanabilir. Vuruş, ritmi hissetmenin en temel yoludur.
© Konservatuvara Hazırlık | Müzik Teorisi Ders Notları